Bri aan de Bosporus

Istanbul, part VII

Het echte leven is weer begonnen. Een waarschuwing is dan ook op z'n plaats. Vanaf nu zal het aantal posts drastisch verminderen, en de inhoud zal ook niet bijster spannend meer zijn, tenzij je toevallig onderzoek doet naar de laat Osmaanse geschiedenis. Om het vakantievieren af te leren besloot ik woensdag echter af te reizen naar Eyüp. Dat stond al een hele tijd op de planning, maar het was er steeds niet van gekomen. Bovendien wilde ik eerst wat beter online research doen, zodat ik geen belangrijke bezienswaardigheden in Eyüp zou missen. En ook niet onbelangrijk, dat ik in de juiste bus zou stappen. Hoewel mijn kennis van het Turks vooruitgaat is een uitleg van een buschauffeur over buslijnen begrijpen nog net iets te ambitieus.

Via Kadiköy en Eminönü bereikte ik eenvoudig Eyüp. Dat viel mij honderd procent mee, want van de uitleg op internet was ik behoorlijk in de war geraakt. Aangekomen besloot ik eerst uiteraard de moskee van Eyüp, de metgezel van de profeet Mohammed en de  naamgever van de wijk (http://en.wikipedia.org/wiki/Abu_Ayyub_al-Ansari), aan te doen. De moskee is de heiligste Islamitische plaats van Istanbul en misschien ook wel van Turkije, en vooral op vrijdag stikt het hier van de pelgrims. Dat dit een religieuze plek is is duidelijk: overal wordt de islamitische versie van de rozenkrans aangeboden en flesjes water uit de heilige bron Zemzem zijn in verschillende formaten verkrijgbaar. Ronddwalen in Eyüp is een geweldig tijdverdrijf, nog meer dan in de rest van Istanbul. Je kijkt je ogen uit hier. Je sjaal kun je hier gerust om je hoofd laten; het is letterlijk moskee in, moskee uit en tombe in, tombe uit. Verschillende vooraanstaande Osmanen liggen hier begraven, maar het mooiste mausoleum is toch wel van de Osmaanse sultan Murad V Reshad. Met stip op één in de lijst van mausoleums tot nu toe. Zowel van binnen als buiten absoluut fantastisch.

Een bezoek aan Pierreloti (genoemd naar de Franse schrijver) maakt een bezoek aan Eyüp compleet. Een kabelbaan verbindt Eyüp en het hoger gelegen uitzichtpunt Pierreloti, maar al zoekend naar de kabelbaan bevond ik mij opeens bij het café zelf. Het uitzicht vanaf Pierreloti is inderdaad zeer mooi; volgens de gids van de groep die daar samen met mij was kon je vanaf Pierreloti maar liefst 1/5 van heel Istanbul zien. Of dat waar is durf ik niet te zeggen, maar goed was het zeker.  

Donderdag had ik wederom college. Twee stuks deze keer, eerst de taalcursus Turks en 's avonds nog Turkse politiek. De taalcursus was slechts een uurtje, de rest van het semester hebben we op vrijdag drie uur, maar deze week was het verspreid. Echt veel hebben we nog niet gedaan, alleen een klein gesprekje geoefend. Het college Turkse politiek was net wat heftiger, en niet alleen qua onderwerp. Sowieso moet ik er weer even inkomen, het is best heftig om weer drie uur achter elkaar hoorcolleges te hebben, want dat had ik al een jaar niet meer gehad. Wat dat betreft zijn onze seminars toch wel een stuk prettiger, de tijd gaat sneller als er ook ruimte voor discussie is naast het hoorcollege. Het college duurde tot half 9 's avonds, en hoewel ik best een avondmens ben, had ik het tegen 8 uur echt wel gehad. Dat laatste half uurtje duurde lang, heel erg lang. Was dan ook compleet uitgeput na het college. Weet nog niet zo goed wat ik ervan moet denken. Een echte lijn vond ik moeilijk te ontdekken bij deze professor, en als gevolg zijn mijn aantekeningen ook behoorlijk vaag. Al zijn uitwijdingen zijn op zich wel interessant, maar zijn precieze punt bleef vooral onduidelijk. Hoop dat dat nog gaat verbeteren. De rest van de avond op de campus doorgebracht met goed gezelschap, laatste shuttle naar huis genomen, uiteindelijk om kwart voor 12 thuis. Heftige dagen! Vrijdag was min of meer hetzelfde verhaal, niets al te spannends.        

Voor het weekend was er goed weer beloofd, dus zowel zaterdag als zondag ben ik naar de kust gegaan met mijn boek. Eerst de verplichte readings voor volgende week gedaan, daarna literatuur voor de scriptie. Om te beginnen maar weer eens de 2500 pagina's tellende boeken van Stanford Shaw over het Osmaanse Rijk tijdens de Eerste Wereldoorlog, om mijn geheugen een beetje op te frissen en om inspiratie te krijgen voor de scriptie. De gewenste scriptiebegeleider heeft positief gereageerd op het verzoek mij te begeleiden, dus binnenkort gaat er overlegd worden over de precieze invulling van mijn masterscriptie, maar de ideeën zijn er in ieder geval: het zal vermoedelijk gaan over beeldvorming van de Turkse vijand door Jan Soldaat. Details zal ik jullie verder besparen, dat is alleen voor de liefhebbers :P     

Zaterdagavond ben ik samen met Selen en een vriend van haar eerst naar Kadiköy gegaan. Selen heeft haar visum voor Spanje gekregen, wat heel fijn voor haar is, maar minder voor mij. Morgen vertrekt ze al en ik blijf achter met Tommi. Dat is fijn 's ochtends als je de badkamer wilt gebruiken, maar voor de rest vind ik het vooral erg jammer, want Selen is echt superlief. Zonder haar zal het wel stil hier worden. Gelukkig is het maar voor twee maanden. Iets met drie semesters in Barcelona oid.

Na de ontmoeting met de jongeman die in Selen's naam op ons zal passen de komende twee maanden ging ik door naar Besiktas, waar ik een afspraak had met Teo, een van mijn studiegenootjes uit Leiden, die vlakbij de Grieks-Turkse grens woont. Hij was even in Istanbul voor scriptieonderzoek, en samen met zijn ex-kamergenootje zijn we wat gaan drinken. Was erg leuk om hem weer te zien, en al snel was het 2 uur, dus toch maar de bus terug naar Bostanci gepakt. Om 4 uur rolde ik eindelijk mijn bed in. Wat dat betreft is dit echt de middle of nowhere. De afstand werd de volgende dag echter weer meteen goedgemaakt door het studeren aan de seashore. Als het zonnetje schijnt is dit met afstand de beste plaats van Istanbul.

Istanbul, part VI

De laatste post dateert alweer van enkele dagen geleden, dus tijd voor een nieuwe update. Zaterdag stond er een city tour op het programma. Ik vermoedde de meeste dingen al gezien te hebben, dus ik ging puur voor het sociale gedeelte. Ook al had ik de Aya Sofia, de Blauwe Moskee en het Topkapi al gezien, het was het zeker wel waard. Een hoop leuke mensen ontmoet, een lekker zonnetje, oude stenen.. helemaal prima! Nadat mijn gezelschap naar de campus teruggekeerd was ben ik zelf nog even naar de mausoleums naast de Aya Sofia geweest, die ik vorige keer helemaal over het hoofd gezien had. Toen ik bij Kabatas stond, klaar om de zeebus terug naar Bostanci te nemen (die om een of andere vage reden gecancelled was vorig weekend?) kreeg ik een smsje van de Turkse jongeman, of ik met hem en zijn studiegenootjes naar een Turkse avond wilde. Er zou Turks eten en Turkse muziek zijn. En heel veel Turkse studenten, dus een mooie geledenheid om ook eens in contact te komen met de lokale studenten. Daar kun je geen nee tegen zeggen, toch? Uiteindelijk was door de harde (fasil) muziek een echt gesprek voeren lastig, maar toch een leuke avond gehad.

De terugweg was iets minder plezierig though. Om 11 uur de bus gepakt, want ik had grote plannen voor de dag daarop. De brug over duurde zoals gebruikelijk een eeuwigheid, maar zo rond 1 uur waren we toch in Bostanci. Op een gegeven moment besluit de buschauffeur echter dat het genoeg was, en hij wil niet meer verder rijden. Ik ben de enige in de bus, en in plaats van naar Altbostanci door te rijden, zoals hij hoort te doen, zegt hij ‘Ustbostanci!' en wil hij mij eruit zetten. In een gebied dat ik niet ken, om 1 uur 's nachts. Daar was ik het uiteraard niet mee eens, en na een discussie (voor zover dat mogelijk is met iemand die geen Engels spreekt) dooft hij de lichten en keert hij de bus om en gaat hij terug naar Taksim. Ik was niet bepaald happy, so to say.. Meteen daarna volgde een nieuwe poging, met een nog vollere bus. En zo kwam ik om 3 uur 's nachts eindelijk aan op de plaats van bestemming. ‘Altbostanci!' roept de buschauffeur vrolijk. Ik wil zuchten en met mijn ogen rollen, in plaats daarvan knik ik en glimlach ik nog eens vriendelijk, terwijl ik hem uitgebreid bedank.   

De volgende dag maar thuis gebleven, want toen ik eindelijk boven water was gingen de zeebussen naar Yenikapi al niet meer. In plaats daarvan dus met mijn e-reader aan het water gaan zitten en de twee boeken uitgelezen die ik nog aan het lezen was, en uitgebreid boodschappen gedaan in de verschillende supermarkten in de omgeving, plus de buurt een beetje verkend, voor het geval ik nog eens zo'n buschauffeur tegen zou komen.

De dag daarop had ik mijn eerste college. Omdat ik pas tegen het einde van de middag college had, besloot ik 's ochtends een wandeling door de buurt te maken, om eens te kijken wat er nog aan faciliteiten in de buurt is. Dat leverde niet zo heel veel bijzonders op, behalve dan de ontdekking van een parkje in de buurt. Niettemin was het fijn om in het zonnetje rond te lopen. Toen ik voor de zekerheid de shuttlebus uren wilde checken, bleek echter dat ik de dag daarvoor niet het juiste schema had bekeken, omdat het net gisteren veranderd was. Er zou een bus om 12.30 zijn en daarna pas weer om 14.45, in plaats van om 13.30. En aangezien het al 12 uur was, zou ik die van 12.30 nevernooitniet halen, omdat ik ook nog een stukje met de trein moet om naar de shuttles te komen. Dus maar de shuttle van 14.45 genomen, in de hoop dat een klein uurtje genoeg zou zijn om op Sabanci te komen. Dat zou in theorie haalbaar geweest moeten zijn, maar door een lange stop bij de Carrefour en de uitgebreide veiligheidscontroles bij aankomst was ik er om 15.45. En het college begon dus om 15.40, en ik had geen flauw idee waar ik moest zijn. Kortom: ik was te laat. Fijne indruk maak je dan, op je eerste college. Ik ben in mijn hele academische loopbaan slechts 1x eerder te laat geweest, en toen had ik nog een geldig excuus, want het was hartstikke wit buiten. Nu kon ik hoogstens de schuld geven aan het verkeer, want eerlijk is eerlijk, het is niet te berekenen hoe lang het kost om ergens te komen. Op mijn eerste afspraak in Istanbul was ik 1.5 uur te laat, nu ‘maar' 10 minuten. I'm improving :)

Het college zelf dan. De week begint met een geschiedeniscollege, over Turks nationalisme. We gaan primaire bronnen (poëzie, literatuur etc) lezen en in context plaatsen, met een speciale aandacht dus voor nationalisme in de laat Osmaanse periode en de vroege Republiek. De docent heeft een heel aantal primaire bronnen naar het Engels vertaald, waaronder ook uit de Eerste Wereldoorlog. Het klinkt superinteressant en ook van de docent heb ik tot nu toe een positieve indruk. Hij is toch wel een grote naam, heeft onder meer aan Harvard gedoceerd, en is ook bijzonder kritisch. Al in het eerste college kwam de Armeense kwestie/genocide bijvoorbeeld voorbij. Zijn openingscollege voor de internationale studenten was al goed, en ook zijn college gisteren was interessant. Hij gaat snel en verwacht veel voorkennis, maar tot nu toe heb ik geen enkel probleem het te volgen. De klas is een mix tussen undergraduate, graduate en PhD-studenten, en er zijn ook een aantal uitwisselingsstudenten, vooral uit Duitsland.  

Vandaag had ik vrij, en samen met mijn flatgenootje Selen had ik plannen gemaakt om naar de grote bazaar in Kadiköy te gaan. Selen is echter nog steeds bezig met haar aanmelding in Spanje, en ze werd zo vaak van het kastje naar de muur gestuurd dat ze uiteindelijk geen tijd meer had om naar de bazaar te gaan. Uiteindelijk dus maar alleen gegaan, was ook niet al te lastig te vinden met enige uitleg. De bazaar was leuk, Turkser dan de grote bazaar aan de Europese zijde, en daardoor authentieker. Dat betekende helaas ook dat ze er niet echt iets hadden aan producten wat mij aansprak, en heb dan ook niets gekocht. Het bezoek was het echter dubbel en dwars waard, dus elke internationale student moet daar naar toe om Turkse cultuur op te snuiven.   

Na het bezoek aan de bazaar besloot ik langs het stadion van Fenerbahce te gaan, om te kijken of er iemand aanwezig was die Engels sprak en die mij informatie kon geven over de wedstrijden en kaartjes. De dag daarvoor had ik namelijk in de trein een gigantische groep Fenerbahce supporters gezien, allemaal vrouwelijk. Letterlijk een hele trein vol geel-zwarte shirtjes. Navraag leverde interessante informatie op: Fenerbahce moest een aantal wedstrijden voor een publiek van alleen vrouwen en kinderen spelen, als straf voor slecht gedrag van de supporters even daarvoor. Daar wilde ik uiteraard wel meer over weten, en zo kwam ik uiteindelijk terecht bij de directeur van het museum van Fenerbahce, die een paar woorden Engels plus wat Duits sprak. En aan het einde van de rit had ik twee gratis kaartjes voor de derby die gespeeld wordt over twee weken, Fenerbahce-Besiktas. Kan ik meteen twee van de drie clubs in Istanbul van mijn lijstje schrappen. Supertoll!!

Istanbul, part V

Op verzoek wederom een paar regels uit Istanbul. Het niet-meer-zo-heel-erg-zonnige Istanbul welteverstaan. De geplande rit naar de Zwarte Zee hebben de Spaanse jongedame en ik dan ook maar uitgesteld: 18 graden en regen leek ons niet echt bikiniweer meer. Vandaag dan ook maar voor het eerst de jas en een truitje uit de kast getrokken, zou de zomer nu echt voorbij zijn?

De eerste tekenen waren gistermorgen al te zien. Toen ik het huis verliet was het asfalt verdacht donker; alsof er die nacht regendruppels gevallen waren. Gelukkig had ik net de avond daarvoor mijn korte broek in de was gegooid, en was de kledingkeuze beperkt geweest tot lang, langer, langst. Op het programma stond die dag een bezoek aan het politiebureau, waar ik mijn residence permit zou moeten ophalen. Vorige week was mij niet meer verteld dan waar ik ongeveer moest zijn, over de procedure zelf was mij helemaal niets bekend. Het duurde daarom even voordat ik begreep dat het niet de bedoeling was dat je met je formulier in de rij zou gaan staan (zoals ik in eerste instantie gedaan had), maar dat je je langs de rij in het kamertje met politieagenten moest wurmen, om vervolgens daar je formulier in te leveren. Vervolgens begon weer het lange wachten, waarbij de agenten regelmatig naar buiten kwamen met een stapeltje papieren. Werd je naam genoemd, dan mocht je in de rij gaan staan en, nadat deze voorzien waren van stempels en handtekeningen (de Turken zijn er gek op) de papieren mee naar huis nemen. Zo kreeg ik na 2.5 uur wachten mijn felbegeerde residence permit. Buitenland, here I come!

Na het politiebureau was het te laat om helemaal nog naar Yedikule af te reizen. In plaats daarvan maakte ik een wandeling in de buurt van Aksaray, om daarna de tram naar Tophane te nemen. Op weg naar Sultanahmed had ik daar steeds een aantal fijne moskeeën gezien, die zeker een bezoekje waard zouden zijn. Tijdens het bezoek aan de laatste moskee werd ik na afloop van het gebed aangesproken door een Turkse jongeman, die mij wist te vertellen dat op donderdag het Istanbul Modern gratis was, en dat er nog een aantal dagen een interessante tentoonstelling zou zijn. Die tentoonstelling heb ik uiteindelijk niet meer gezien, want al snel kwam ik een aantal andere internationale studenten tegen, waaronder een jongedame van Sabanci, die ik even daarvoor tijdens de introductiedagen had leren kennen. Heb daarna nog een stukje met hen gewandeld en een kopje Turkse thee met hen gedronken, voordat ik huiswaarts keerde.

Nadat de Zwarte Zee gecancelled was, had ik een hele vrije vrijdag ter beschikking. De voorspelde regen beperkte de mogelijkheden echter enigszins. 's Ochtends besloot ik het Yildiz paleis te bezoeken, weer een negentiende eeuws Osmaans paleis. Een groot gedeelte van het paleis wordt momenteel gerenoveerd, en eerlijk is eerlijk, dat is nodig ook. Delen van het paleis zijn in veel slechtere staat dan bijvoorbeeld het Dolmabahce, dat, als ik mij niet vergis, uit dezelfde periode stamt. Het is duidelijk dat dit paleis veel minder vaak bezocht wordt. Het museum doet wat rommelig aan, en een grote collectie porselein en andere voorwerpen uit de late Osmaanse periode lijken randomly door elkaar tentoongesteld te worden. Enkele kamers zijn opnieuw ingericht, maar ook dit doet minder luxueus aan dan het Dolmabahce, en er lijkt minder goed over nagedacht te zijn. Ik was de enige toerist op dat moment, en hoewel de tuinen eigenlijk niet toegankelijk waren voor publiek werd er daarom een bewaker (met paraplu!) opgetrommeld om mij de tuinen en de kiosken te laten zien. Zeer tof!

Na een korte stop bij het daarnaast gelegen stadsmuseum (een kleine, maar interessante collectie voorwerpen, plus een aantal fijne kalligrafische kunstwerken), vervolgde ik hierna mijn weg naar het militaire museum, omdat de mehterband teruggekeerd was naar Turkije na een aantal dagen in het buitenland te zijn geweest. Bij mijn vorige bezoek was er - tot mijn grote verdriet - geen concert geweest, dus vandaar dit tweede bezoek. En de band was het helemaal waard. Een groot muziekcorps (ik vraag mij nog steeds af hoe het mogelijk is dat zoveel volwassen mannen vijf dagen per week een uurtje optreden in wat toch gewoon werktijd zou moeten zijn.. zou lid van een mehterband zijn een fulltime bezigheid zijn?), traditionele muziek, kleurige uitdossing.. helemaal top!    

Aangezien het nog enigszins vroeg was om huiswaarts te keren (en ik inmiddels eindelijk opgedroogd was) bracht ik daarna nog een bezoekje aan Karaköy en Eminönü. Onderaan de Galatabrug zitten allerlei restaurantjes, en uiteraard wilde ik die met eigen ogen zien. Mensen vragen of ik geen last heb van vervelende Turkse mannen. Nou, ik ben nog nooit zo vaak aangesproken als vanmiddag bij de Galataburg! Ik ben over het algemeen juist positief verbaasd over de mannen in Istanbul, blijkbaar is het ook mogelijk om als meisje alleen je ding te doen zonder elke paar meter aangesproken te worden. Dit is duidelijk het meest relaxte stukje Turkije waar ik ooit geweest ben :)   

Via de Galatabrug liep ik naar Eminönü, waar ik wederom een bezoek bracht aan de Yeni Camii, tot dusver mijn favoriete moskee. De Blauwe Moskee is misschien mooier, maar mijn tofste ervaring had ik bij de Yeni Camii, waar ik de vrijdagspreek en het gebed mocht bijwonen. Dat kan blijkbaar allemaal in Turkije, heel gaaf. Waar ik tot dusver ook geweest ben, normaal moet je als niet-moslim de moskee verlaten als het tijd is om te bidden, hier mochten de toeristen gewoon blijven. Hoewel ik geen woord van de preek begreep (nou ja, af en toe wel een woord, maar meer dan ook niet), staat dit toch zeker in de lijst met favoriete momenten in Istanbul.

De dag sloot ik af bij de Egyptische bazaar in Eminönü. Die geuren, die kleuren, die bedrijvigheid.. dat gaat nooit vervelen. Een plek om rond te dwalen, te verdwalen, vast te leggen, en om te onthouden, al is het bijna net zo toeristisch als de grote bazaar. Volgende week hoop ik een bezoekje te brengen aan de bazaar van Kadiköy, die schijnt meer voor de Turken zelf te zijn. Ik ben benieuwd. Ook dan gaat de camera zeker mee :)  

Istanbul, part IV

Aangezien het alweer even geleden is dat ik mijn avonturen in het Turkse met het thuisfront gedeeld heb, hierbij weer een nieuwe update. De laatste keer sloot ik af met het voornemen om de dag daarop naar Ortaköy te gaan, en zo geschiedde. 's Ochtends namen de Turkse jongeman en ik de ferry (met stip op 1 van meest relaxe manieren om de Bosporus over te steken), om daarna een heerlijke dag door te brengen aan het water. Ortaköy zelf vond ik niet heel bijzonder, maar het schijnt een van de places to be te zijn. Waarom is mij niet helemaal duidelijk geworden though.

Voor zondag was er een grote Erasmusmeeting aangekondigd op een van de eilandjes voor de kust bij Istanbul, Heybeliada. Heybeliada is internationaal vooral bekend vanwege het sinds de jaren '70 voorslepende conflict over de Grieks-Orthodoxe theologische hogeschool, die op het hoogste punt van het eiland ligt. Daar ben ik niet geweest, mijn bezoek aan Heybeliada was dit maal beperkt tot het strand. Samen met een aantal Nederlandse en Italiaanse studenten van voornamelijk Bogazici (iedereen hier lijkt aan Bogazici te studeren..) genoot ik van het fijne zomerweer, terwijl al mijn vriendinnetjes en vriendinnetjes back home al lang en breed weer in de collegebanken zaten.

Maandag had ik weer genoeg energie verzameld om weer op pad te gaan. 's Ochtends bezocht ik het Europese fort (of Rumeli Hisari), gebouwd ten tijde van de Osmaanse belegering van Constantinopel. Heel dapper klom ik langs een trap omhoog naar een uitkijktoren, maar vanwege het gebrek aan een reling en hekken besloot ik het dan ook maar bij een klimpartij te laten. Het uitzicht vanuit de andere punten was ongetwijfeld even mooi geweest, maar mijn hoogtevrees en het verstand hadden de overhand. De weergoden waren mij niet gunstig gezind deze dag. Optimistisch als altijd was ik 's ochtends in korte broek vertrokken, maar daar kwam ik al vrij snel op terug: dikke regendruppels. Not exactly what I signed up for!!

's Middags bezocht ik de Turkse versie van Madurodam, nog niet zo heel erg lang geleden gebouwd op initiatief van een Turkse Nederlander. Na een uurtje of twee ‘oh wat schattig!' (en ‘daar moet ik ook naar toe!') geroepen te hebben bij de verschillende modellen had ik het wel gezien daar, en gewapend met mijn nieuwe aanwinst, een dansende derwisjen-mok, vertrok ik weer richting Istiklal, om nog een paar winkels te bezoeken. Wederom ben ik echter braaf geweest :)

Gisteren was de eerste dag van de introductie voor de internationale studenten op de universiteit zelf. Eindelijk begon dan ook het semester op Sabanci. Voor een kleine universiteit als Sabanci (er zijn bijvoorbeeld maar 650 masterstudenten) waren er verrassend veel internationale studenten. En ook opmerkelijk veel Nederlandse studenten. Waar ik in Schotland slechts het gezelschap had van twee dames uit Nijmegen waren hier de Nederlandse studenten op twee handen zeker niet te tellen. Uit Leiden ben ik de enige studente (in heel Istanbul, heb ik mij laten vertellen), maar er zijn wel dames uit Rotterdam, Amsterdam, Nijmegen, Wageningen en so on. Studiegenootjes heb ik nog niet ontmoet, de meeste studenten lijken bachelorstudenten te zijn. Er is niemand die zich specifiek bezig houdt met Turkse dingen, al heb ik wel al studenten international relations en politicologie en aanverwante studies ontmoet.  

De introductiedag zelf was vooral heel, heel, heel veel informatie, waarvan een groot gedeelte het ene oor in en het andere oor uit ging. Een typische introductie dus. Interessant waren de seminars of colleges, bijvoorbeeld over het Osmaanse Rijk en Turkije. De feiten waren voor mij uiteraard niet nieuw meer, niettemin was het interessant om te horen wat een historicus als Halil Berktay over de relatie tussen de twee te zeggen had. Ik heb mij ingeschreven voor een van zijn vakken, en ik ben heel benieuwd :) 's Avonds was er een introductie party, maar aangezien ik de volgende dag al om kwart voor zeven op zou moeten, leek het mij geen al te briljant idee om daar naar toe te gaan. Nog afgezien van het feit dat ik niet zo'n feestbeest ben en compleet uitgeput was. Daarom in plaats van de party een hapje gegeten met de Turkse jongeman en zijn roommate.

De tol van de party van gisteravond was duidelijk te zien vandaag. De opkomst was misschien 15% van het totale aantal studenten, en nog een aardig gedeelte van de mensen besloot een deel van de introductie maar gewoon over te slaan. Uiteraard was ik wel braaf om 10 uur aanwezig voor een college over Turkse cultuur. Ik had iets vergelijkbaars met het college voor de internationale studenten in Leiden verwacht, met leuke anekdotes and the like. In plaats daarvan werden we met grote theorieën (ik zie ene Vakhtang K. nu breed grijnzen..) om de oren geslagen. Was interessant, maar had interessanter kunnen zijn. Na het praatje over leven op de campus (je moet je aan de regels houden, regels zijn dit en dit en dit, absoluut geen alcohol.. enfin) mijn registratie ingeleverd, hopelijk krijg ik dan snel mijn studentenkaart, zodat ik aan het werk kan. Aangezien niemand waarmee ik sprak van plan was om te blijven voor het middagprogramma (een shoppingtour, maar daar moest je eerst nog een uur op wachten) ben ik ook maar tegen 1 uur weer terug naar Kadiköy gegaan.

Een onverwachte vrije middag dus. Had ik mijn documenten bij gehad, dan had ik zelfs nog mijn residence permit op kunnen halen. In plaats daarvan naar het Capitol geweest, aangezien een Turkse jongedame dat gisteren aanraadde. Je moet wat als je camera thuis ligt. Istanbul staat bekend om de gigantische winkelcentra, dus met een beetje fantasie zou je ook dit kunnen aanmerken als een culturele ervaring. Of iets in die richting. Het Capitol was aardig, maar niet reusachtig, niet zo reusachtig als ze er wel moeten zijn. Niettemin wat broodnodige inkopen gedaan. Gebrek aan verleiding (chips, koekjes, snoep) heeft ervoor gezorgd dat ik nu al een nieuwe broek nodig had bijvoorbeeld :P

Wat ik morgen precies ga doen is nog niet helemaal duidelijk. Ik moet sowieso dus mijn residence permit ophalen (zodat ik ook naar het buitenland kan), en eigenlijk wil ik ook nog wel in Yedikule gaan kijken, mochten de belangrijkste bezienswaardigheden, zoals de stadsmuren, het fort en de Chora-kerk, open zijn. Dat is volgens mij niet al te ver van het politiebureau, dus dat moet wel te doen zijn. In ieder geval is het aan de juiste kant van de Bosporus, dat scheelt hier al heel veel. Niettemin kost openbaar vervoer altijd meer tijd dan je verwacht, dus ik ga er maar weer een vroegertje van maken vandaag.

Bis morgen,

Bri         

Istanbul, part III

Na deze onderbreking meteen over naar de orde van de dag, aangezien ik nog veeeeel meer te vertellen heb. Ook vandaag was weer een heerlijke dag, waarbij het kwik tot bijna 30 graden steeg. Vandaag besloot ik op avontuur te gaan aan de Aziatische kant en het Beylerbeyi paleis, de zomerresidentie van de Osmaanse sultans aan de Bosporus, te bezoeken. Aangezien de Engelstalige versie van de IETT ‘How to get there?' eruit lag, moest ik het doen met de aanwijzingen van een Turkse vriend, die had gezegd dat ik een bus vanuit Kadiköy (de hub aan de Aziatische kant) moest nemen, plus één berichtje op een internetforum, waarbij de auteur schreef dat buslijnen 14M of 15F gebruikt konden worden, plus de naam van de halte (toepasselijk Beylerbeyi Sarayi, dat had ik zelf nog wel kunnen bedenken :D). Een ongekende luxe qua informatie, want openbaar vervoer hier is voorlopig nog erg onbegrijpelijk. Ja, het is goedkoop, rijdt vaak en op tijd, komt vrijwel overal, maar ik kom er maar niet eenvoudig achter hoe ik van punt A naar punt B kom. In de meeste gevallen komt het neer op trial and error. Je gaat naar een plaats waar je denkt dat er wel eens een aansluiting zou kunnen zijn (Kadiköy, Taksim, etc.), en met een beetje geluk is dat ook zo en kom je op de juiste plaats van bestemming. Your Lucky day is wanneer je een moderne bus treft waarin de haltes aangegeven worden, of wanneer je bij het eindpunt van een lijn moet zijn. Mensen willen je graag helpen, maar het blijft vooral handen- en voetenwerk, met een paar woordjes Turks of Engels hier en daar. Het moge duidelijk zijn dat de controlfreak in mij hier lastige tijden tegemoet gaat. Het liefst wil ik een overzicht hebben van bussen, tijden en haltes, en eigenlijk ook nog een chauffeur die ik kan vertellen dat ik onbekend ben in dit gebied, of hij alsjeblieft wilt stoppen bij de juiste halte. Dat kan hier niet, dus moet ik het loslaten en hopen op het beste. Lastig, erg lastig.

Kadiköy is mijn minst favoriete hub. Op mijn eerste reis terug naar huis vanaf de Europese kant heb ik minstens een half uur gezocht naar een bushalte die verdwenen leek te zijn. Toen ik uiteindelijk iemand had gevonden die Engels sprak en die mij kon vertellen waar ik de bus naar Bostanci kon vinden leken mijn problemen opgelost te zijn. Ik had namelijk niet bij het busstation moeten kijken, maar in de straat daarnaast, ‘bij de moskee'. Dus ik naar de moskee gelopen, nog steeds geen bushalte. Nergens - te - bekennen! Uit pure wanhoop toen maar de trein genomen, wat je eigenlijk niet moet doen op een al te laat tijdstip, maar dat was ten minste een vervoersmiddel dat mij thuis zou kunnen brengen. Thuis gekomen heeft Selen de grootste lol, hoe ik toch die bushalte had kunnen missen? Het was zo obvious dat een blinde dat nog had kunnen zien! Wij een aantal dagen later samen naar Kadiköy gegaan, laat ze mij de bushalte zien. Inderdaad, bij de moskee. Maar wel een andere moskee dan waar ik stond, in de zijstraat in plaats van op de hoofdstraat :P Dat soort dingen gebeuren dus alleen in het Midden-Oosten :D :D Vandaag had ik echter een verbazingwekkend soepele reis naar Beylerbeyi. De bushalte in Kadiköy was eenvoudig te vinden en van de trein kon ik bijna meteen de bus in; de chauffeur sprak weliswaar geen Engels, maar met handen en voeten kwamen we er prima uit. De haltes werden aangegeven, en een uur en een kwartier later werd ik afgezet bijna voor de poort van het paleis. De terugreis was net zo fijn. Perfect!  

Het paleis zelf was klein, maar fijn. Vergeleken met het Dolmabahce valt bijna elk paleis in het niet, maar niettemin is dit optrekje het bezoeken zeker waard. Net zoals bij het Dolmabahce valt hier vooral de grote moeite van de Turkse overheid om de paleizen te bewaren positief op. Bezoeken is alleen mogelijk onder begeleiding, fotograferen is ten strengste verboden binnen en elke bezoeker moet plastic zakjes om de schoenen doen om de kwetsbare tapijten op de grond zo min mogelijk te beschadigen. Voor elk paleis is er een quotum, en zodra dat aantal bezoekers bereikt is worden er die dag geen mensen meer toegelaten. Vervelend voor de toerist vandaag de dag, maar alleen het feit dat er over dit soort dingen wordt nagedacht, over hoe het paleis het beste bewaard wordt, zodat ook in de toekomst mensen ervan kunnen genieten, alleen dat al vind ik bijzonder positief. Niet alleen in Turkije, maar ook in andere landen in het Midden-Oosten (ook in Israel en Jordanië heb ik bijvoorbeeld soortgelijke voorbeelden gezien) lijkt er tegenwoordig steeds meer aandacht te komen voor dit soort onderwerpen. De resultaten (de soms gruwelijke, ahistorische reconstructies bovenop de oude fundamenten) zijn misschien niet ieders smaak, maar het thema staat in ieder geval op de agenda en dat is goed.   

Wat ik morgen precies ga doen is nog een vraagteken. Ik had in eerste instantie het idee om naar Yedikule te gaan, maar mijn gezelschap stelde Ortaköy voor. Geen idee wat dat precies is, ik laat mij verrassen. En ik geef eerlijk toe, nadat ik de afgelopen twee weken elke dag opnieuw het wiel heb moeten uitvinden vind ik het vooruitzicht om achterover te kunnen leunen en rondgeleid te worden best wel een fijn idee.     

Iyi gunler,

Brigitte

Een korte introductie

Vanuit de universiteit kwam de vraag of mijn weblog op de website van de opleiding gepubliceerd mocht worden. Uiteraard mag dat, en daarom voor de eventuele nieuwe lezers een introductie: mijn naam is Brigitte van de Pas en ik begin volgende week aan het tweede jaar van de onderzoeksmaster Asia and the Middle East. Aangezien ik van oorsprong een historica ben, richt mijn onderzoek zich vooral op de moderne geschiedenis van het Midden-Oosten, en dan met name het Osmaanse Rijk en Turkije. Vandaar ook de keuze om in het derde semester aan een universiteit in Turkije te studeren.

Het aanmeldingsproces heeft heel wat voeten in de aarde gehad. Omdat ik tijdens mijn bachelor ook al een half jaar in het buitenland (University of Dundee in Schotland, voor de geïnteresseerden) heb gestudeerd kwam ik eigenlijk niet meer in aanmerking voor het Erasmusprogramma, waaraan je maar één keer mag deelnemen. Met grote teleurstelling vernam ik dat Turkije ook onder dit programma valt. Na enkele vruchteloze pogingen om contact op te nemen met universiteiten in Istanbul had ik ook het idee om de uitwisseling buiten het Erasmusprogramma om te regelen opgegeven. Een uitwisseling is normaal gesproken al veel papierwerk, maar voor Turkije leek het al helemaal onhaalbaar.

Vrij snel vorig jaar besloot ik om het dan maar buiten Europa te gaan zoeken. Mijn voorkeur ging uiteraard uit naar het Midden-Oosten, gezien mijn specialisatie. Aangezien ik minstens even grote interesse heb ik de Arabische en Perzische wereld (ik heb zelfs nog een tijdje Arabisch gestudeerd) vond ik het ook weer niet heel rampzalig om nog iets verder van de gebane paden af te dwalen. Zodoende stond ik op het punt om mij aan te melden voor een uitwisseling met de Yarmouk University in Irbid in Jordanië. Wat mij op dat moment tegenhield was echter niet alleen mijn vrij gebrekkige kennis van het Arabisch, maar ook dat niemand vanuit Leiden daar eerder was geweest, er geen website in het Engels was, er op de Arabische website niets over colleges in het Engels stond én dat alle pogingen om contact op te nemen met Yarmouk (zowel door mij als door de dames van het International Office) mislukten.

Zodoende bleef de wens bestaan om naar Turkije te gaan, ook in verband met de aanhoudende onrust in het Midden-Oosten. Hoewel het in Jordanië op dat moment rustig was, was het maar de vraag of dat zo zou blijven. De vlam kan soms zomaar in de pan slaan in het Midden-Oosten, en de onrust in buurlanden blijft ook niet onopgemerkt in Jordanië. Met verschillende docenten van de opleiding Turks sprak ik over dit dilemma, en tot mijn grote vreugde heeft een van hen ervoor gezorgd dat ik toch naar Turkije mocht binnen het Erasmusprogramma. Omdat een verblijf in het gebied dat ik bestudeer dusdanig belangrijk werd geacht door de opleiding is er een uitzondering gemaakt. Ik krijg weliswaar geen beurs meer, maar het is al ontzettend fijn dat al het papierwerk via de universiteit gaat, en, ook niet onbelangrijk, ik hoef geen collegegeld te betalen in Turkije. Driewerf hoera!

Nadat het besluit over Turkije genomen was, volgde het volgende dilemma: aan welke universiteit wilde ik gaan studeren? Ik had keuze uit vier universiteiten: drie in Istanbul (Bilgi, Sabanci en Istanbul University) en één in Ankara (METU). Omdat Bogazici de populairste universiteit onder de uitwisselingsstudenten is, was de enige voorwaarde vanuit de opleiding dat ik daar niet naar toe zou gaan. Dat was wel jammer, want het vakkenaanbod van Bogazici was echt heel fijn, maar elke universiteit in Turkije had mijn voorkeur boven Irbid, dus heel erg treurig kon ik daar niet om zijn. Om tot de juiste keuze te komen heb ik daarna de masters en het vakkenaanbod van de vier betreffende universiteiten bekeken. Istanbul University en Bilgi vielen wat mij betreft al snel af, omdat ik bij deze universiteiten geen vakken kon vonden die mij aanspraken. Uiteindelijk ging het dus tussen Sabanci en de METU. Waar de vakken van Sabanci vooral gericht waren op Turkije had de METU ook een aantal wat bredere vakken, over het gehele Midden-Oosten. Aangezien ik een brede belangstelling heb had ik geen duidelijke voorkeur voor een van de twee universiteiten, ik was ervan overtuigd dat ik op academisch gebied op beide universiteiten aan mijn trekken zou komen. Uiteindelijk heb ik mij dus - heel oppervlakkig - laten leiden door de steden. Aangezien ik mijn vorige uitwisseling al had doorgebracht in de saaiste en lelijkste stad van Schotland, heb ik deze keer gekozen voor de allerfijnste stad van Turkije, waar moderniteit en geschiedenis hand in hand gaan. En tot dusver heb ik daar nog geen spijt van gehad, ook als je niet van uitgaan en aanverwante bezigheden houdt is er hier genoeg te doen. Ik denk dat ik gemakkelijk tot het einde van mijn uitwisseling elke dag culturele activiteiten kan ondernemen zonder dezelfde plek twee keer te bezoeken. En dat is een bijzonder fijn vooruitzicht :)   

Istanbul, part II

Aangezien ik nog wel een paar minuutjes tijd heb voordat ik weer hoor te gaan slapen weer een nieuwe update vanuit Istanbul. Gisteren heb ik vooral een beetje relaxed aan de seashore (met uiteraard een boek van Orhan Pamuk dat speelt in Istanbul, om het helemaal af te maken), zoals op een zekere prikbordfoto op Facebook al te zien was. Nadat ik er eindelijk in geslaagd was mijn registratie voor de vakken op Sabanci te doen was het dusdanig laat dat het imo weinig zin meer had om af te reizen naar Eyüp, dus maar een beetje rustig aan gedaan. Was uiteindelijk nog best lastig kiezen wat ik precies wil gaan volgen hier qua vakken, want er waren drie vakken die ik graag wilde doen, maar er was maar ruimte voor twee vakken, omdat ik ook nog graag de taalcursus Turks wilde doen (= geen overbodige luxe hier). Na een beetje heen en weer mailen met de betreffende docent kreeg ik zelfs toestemming om een vak te doen dat lijkt op een vak dat ik in Leiden graag hadden willen doen, maar waarvoor ik toen niet genoeg kennis van het Turks had. Dat heb ik nog steeds niet, maar hier is dat geen probleem. Yay! De uiteindelijke keuze is dus gevallen op een vak over Turkse politiek bij politicologie en iets over de overgang van het Osmaanse Rijk naar de Turkse Republiek bij geschiedenis. ‘Politiek en religie' is daardoor wederom buiten de boot gevallen. Helaasch, want het idee om ook Amerika en Europa erbij te betrekken klonk interessant genoeg.  

Na gisteren had ik genoeg energie verzameld om vandaag de hele dag op pad te gaan. 's Ochtends ben ik met Selen en Tommi naar Kadiköy geweest, om eindelijk dat Turkse telefoonnummer te regelen. Dat is nog best wel een gedoe hier, en het kost ook nogal wat centen. Waar ik in Schotland met 20 pond klaar was moet je als buitenlandse student hier je telefoon registeren (a 100 TL) bij de overheid, waarna je een bewijs van registratie krijgt. Daarmee moet je naar de bijbehorende telefoonwinkel, in mijn geval (Siemens) dus Vodafone. En niet zozeer de dichtstbijzijnde, maar ook nog degene die speciale simkaarten voor buitenlanders (a 70 TL) verkocht oid. Daar moesten ook weer kopietjes van het paspoort gemaakt worden, en ze wilden eveneens een volledige stamboom van mijn familie hebben (nou ja, bij wijze van spreken :)). Een dik uur later stonden we weer buiten, met een Turks nummer en beltegoed. Met dank aan Selen, want toen ik dit zelf probeerde te regelen stond een taalbarrière succes in de weg.

's Middags vervolgde ik mijn weg naar het militaire museum van de stad. Dat had ik in eerste instantie willen uitstellen tot ik een museumkaart had gekregen, maar aangezien het Beylerbeyi paleis, waar ik eigenlijk naar toe had willen gaan, gesloten was toch maar voor het militaire museum gegaan. Voor die 1,30 TL hoef je het in ieder geval niet te laten. Het museum is even interessant om de voorwerpen die je er kunt bewonderen als om de presentatie. De  geschiedenis van de Turken wordt teruggetrokken tot ver voor het Osmaanse Rijk, en ook Turkse veroveraars zoals Babur en Timur zijn vertegenwoordigd. Glorieuze momenten uit de Turkse geschiedenis als Gallipoli worden breed uitgemeten en voorwerpen toebehorend aan ‘onze martelaren' zijn tentoongesteld. Het meest in het oog springend is nog wel de zaal gewijd aan de Armeense kwestie, die vol hangt met foto's van dode Turken die omgekomen zijn als gevolg van Armeens geweld. De kwalijke rol van de Armeniërs gedurende vooral het laatste gedeelte van de Osmaanse geschiedenis wordt benadrukt, alsmede de Armeense pogingen om vandaag de dag Turkije te isoleren in de wereld door beschuldigingen van genocide. Met documenten uit de Osmaanse periode, van de hand van hoge ambtenaren e.d., wordt geprobeerd om aan te tonen dat van genocide geen sprake is geweest.

Nadat het museum sloot ben ik nog eventjes de winkels ingedoken, want ook hier is het uiteraard uitverkoop. Ik heb mij ingehouden though, want alles wat ik nu koop, moet ook nog mee terug, en de koffer is al zo overvol! Het enige wat beslist mee terug moet is seizoen 1 en 2 van Muhtesem Yuzyil, de Turkse versie van de Tudors. Tot dusver ben ik nog niet heel succesvol geweest in mijn dvd hunting. Ik heb pas één winkel kunnen ontdekken die een van de dvd's verkoopt, en die winkel had alleen aflevering 13 t/m 18 zonder ondertiteling; de rest was al uitverkocht. Dislike!! Ik hoop toch binnenkort meer succes te kunnen melden op dit gebied. Mijn wens om deze veelbesproken serie eindelijk eens te kunnen zien wordt steeds groter en groter door de reusachtige reclameborden langs de wegen die het begin van het derde seizoen, zeer binnenkort, aankondigen.

Wat ik precies morgen ga doen weet ik nog niet. Het is vrijdag, en ik ben er nog niet over uit of dit het beste of het slechtste moment is om Eyüp te bezoeken. Aan de ene kant is de vrijdag uiteraard hét moment om moskeeën en tombes te bezoeken, maar aan de andere kant weet ik niet in hoeverre dit wel gewaardeerd wordt in een ietwat conservatieve buurt als Eyüp. Misschien is het dan toch verstandiger om morgen naar Beylerbeyi te gaan en Eyüp voor zaterdag te bewaren.

Aangezien het hier een uurtje later is dan in Nederland ga ik zo langzamerhand maar eens richting bed vertrekken. Welterusten :)

Istanbul, part I

Op verzoek: een blog. Ik heb geen idee of ik veel ga beleven dat het opschrijven waard is, want als ijverige en hardwerkende studente hoor je uiteraard het grootste gedeelte van je uitwisseling in de bibliotheek door te brengen. Voorlopig ben ik niet van plan om veel bibliotheken van binnen te zien though, want het is hier fantastisch weer. En aangezien ik tegenwoordig ook aan de e-reader ben kan ik zelfs mijn studiemateriaal mee naar buiten nemen. Niet op het balkon, want de eerste keer dat ik de rolluiken omhoog probeerde te doen heb ik ze gesloopt. Maar met een paar minuten lopen sta ik ook aan de kust, dus dat is ook geen heel slecht alternatief. Een brede boulevard met overal parkjes en bankjes, er zijn slechtere studieplekken te verzinnen!

Ik ben nu iets langer dan een week in Istanbul en de eerste indrukken zijn positief. De buurt waar ik woon is heel fijn, een oase van rust in het altijd chaotische Istanbul. Met de ferry sta ik binnen een half uur in het historische gedeelte; een ongekende snelheid voor Turkse begrippen! Voor de kust liggen de Princes' Islands, waar je heerlijk kunt relaxen en zwemmen gedurende de vele warme dagen die dit jaar nog gaat hebben (inshallah). Het appartement waar ik woon is gelegen in een wijk die vooral bevolkt wordt door families, studenten heb ik nog niet kunnen ontdekken. De flat deel ik met Selen, een Turkse jongedame, en Tommi, een Finse Erasmusstudent. Beiden zijn aardig, al heb ik meer gemeen met Selen dan met Tommi, die nogal stil is.

Voorlopig zijn mijn dagen nog gevuld met toeristje spelen. Ik heb al een rondje meest belangrijke bezienswaardigheden gedaan van de week, en heb al heel wat moskeeën, kerken, paleizen en andere soorten oude stenen gezien. Vooral aan de Europese kant dan, van het Aziatische gedeelte heb ik nog niet bijster veel gezien. Musea heb ik nog helemaal niet gedaan, daarvoor wacht ik nog even de ontvangst van mijn museumkaart af. Dan mag ik daar gratis naar binnen. Voor morgen staat Eyüp op het programma. Op mijn kaart staan veel moskeeën en tombes daar aangegeven, dus dat moet ook wel mooi zijn, dacht ik zo.     

Gisteren ben ik voor het eerst op de universiteit zelf geweest, moest een papiertje ophalen voor de verblijfsvergunning. De campus is enorm uitgestrekt en de shuttle maakt zelfs verschillende stops op de campus zelf om iedereen op de juiste plek af te leveren, maar in feite is het allemaal best overzichtelijk omdat het aantal gebouwen nog redelijk beperkt is. De uni zelf heeft nog geen 4000 studenten, vandaar. Echt beginnen met academische dingen kan ik nog niet though, om boeken van de bieb te lenen heb ik nog een pasje nodig dat pas volgende week komt. Dan nog maar wat meer oude stenen bekijken, bij gebrek aan beter ;)

De verblijfsvergunning aanvragen vandaag was nog best een avontuur, omdat ik mijn kaart van Istanbul thuis had laten liggen. Lekker slim, I know. Uiteindelijk toch wel op tijd op de juiste plek gekomen, het ging nog verbazingwekkend soepel omdat ik de kaart de avond daarvoor uitgebreid bestudeerd had. Was er zo rond 10 uur, terwijl mijn afspraak om half 11 was, dus nog tijd genoeg voor uitgebreide veiligheidscontroles, paspoortcontroles en van het kastje-naar-de-muur gestuurd worden door politieagenten die nauwelijks Engels spreken. Uiteindelijk een paar minuten voor half 11 op de juiste plek aangekomen, en toen begon het lange wachten. Tergend langzaam, zes nummertjes per uur schoot 't op. Uiteindelijk vijf uur later toch mijn formulieren ingeleverd en betaald, mocht ik volgende week weer terugkomen. Ondertussen nog wat andere Erasmusstudenten leren kennen, maar dat was dan ook wel het enige positieve aan een verder verspilde dag op het politiebureau :P  

Ik ga het hierbij laten, de meeste mensen kunnen niet teveel tekst in een keer aan. Binnenkort vast meer :)